Cây Thị Nghìn Năm Tuổi Phú Thọ: Báu Vật Làng Cổ Thọ Văn
Nằm giữa lòng làng cổ Dị Nậu xưa, nay là xã Thọ Văn, tỉnh Phú Thọ (thuộc địa phận huyện Tam Nông cũ), có những “báu vật của làng” đã trải qua hàng nghìn năm lịch sử. Đó là cây thị nghìn năm tuổi uy nghi bên miếu thờ Đức Thánh Tản Viên và 7 cây hoa đại cổ thụ hàng trăm năm tuổi trong khuôn viên chùa Đàm Nhan. Những cây cổ thụ này không chỉ là chứng nhân sống của thời gian mà còn là biểu tượng văn hóa sâu sắc của vùng Đất Tổ.
Cây Thị Hơn 1000 Tuổi: Di Sản Sống Của Làng Cổ Thọ Văn
Xã Thọ Văn, tiền thân là Dị Nậu, vốn là Kẻ Núc – một làng Việt cổ thuộc trung tâm bộ lạc Văn Lang thời Hùng Vương, nơi giàu trầm tích văn hóa. Giữa không gian cổ kính với hệ thống đình, đền, chùa, miếu cùng phong tục, lễ hội đặc sắc, cây thị cổ thụ sừng sững hiện diện như một phần hồn cốt của quê hương.
Con đường dẫn vào miếu thờ Đức Thánh Tản Viên rợp bóng mát của cây thị “thượng thọ” hơn 1.000 năm tuổi. Theo tài liệu địa phương, cây được trồng từ thời Đinh Bộ Lĩnh, cách đây hơn một thiên niên kỷ. Với gốc cây có chu vi lên tới 7,6m và thân cây lớn cần khoảng sáu người ôm, cây thị vẫn xanh tốt quanh năm, cành lá sum suê, đơm hoa kết trái ngọt lành mỗi độ hè về.
Dưới tán cây thị cổ thụ, người dân làng Thọ Văn, từ già đến trẻ, thường quây quần trò chuyện, vui đùa. Đối với họ, cây thị di sản không chỉ là một loài cây quý hiếm mà còn là một phần ký ức tuổi thơ, gắn liền với hương thị chín thơm dịu mỗi cuối Hè, theo bước chân bao thế hệ lớn lên trong bình yên.
7 Cây Hoa Đại Trăm Tuổi: Vẻ Đẹp Thanh Tịnh Nơi Chùa Đàm Nhan
Cách đó không xa, trong khuôn viên chùa Đàm Nhan, 7 cây hoa đại cổ thụ hàng trăm năm tuổi quanh năm xanh lá. Mỗi mùa Hè, những bông hoa trắng ngần nở rộ, tỏa hương thơm ngan ngát khắp sân chùa, tạo nên không gian tĩnh lặng và linh thiêng. Những thân cây già cỗi, gân guốc in dấu thời gian càng làm tăng thêm vẻ cổ kính cho ngôi chùa.
Người dân địa phương truyền tai nhau về sức sống bền bỉ của những cây cổ thụ này, vượt qua bao chiến tranh và thiên tai. Trong những giai đoạn khó khăn, khi cây bị sâu bệnh hay cành mục có nguy cơ gãy đổ, bà con trong làng lại đồng lòng chăm sóc, chống đỡ, bảo vệ từng gốc cây. Cụ Tạ Đình Hạp, gần 90 tuổi, chia sẻ: “Cây cổ thụ sống được đến hôm nay là nhờ biết bao thế hệ người dân gìn giữ. Chúng tôi luôn coi cây như báu vật của làng.”
Ý thức tự giác bảo vệ cây của người dân Thọ Văn là điều đáng quý. Không ai tùy tiện chặt cành, đào bới hay xâm hại không gian sinh trưởng của cây. Mỗi dịp lễ hội, rằm hay mùng một, nhiều người đến dâng hương tại miếu, chùa đều dành thời gian quét dọn, chăm chút cảnh quan quanh các cây di sản.
Cây Di Sản Việt Nam: Niềm Tự Hào Của Vùng Đất Tổ
Năm 2012, cây thị nghìn năm tuổi và 7 cây hoa đại ở Dị Nậu chính thức được công nhận là cây di sản Việt Nam. Đây không chỉ là niềm vui mà còn là niềm tự hào lớn lao của người dân địa phương, khẳng định giá trị văn hóa, lịch sử của vùng đất cổ ven sông Hồng.
Những năm gần đây, Thọ Văn đã thu hút nhiều du khách trong và ngoài tỉnh đến chiêm ngưỡng những cây cổ thụ này, đồng thời tìm hiểu đời sống văn hóa của một làng Việt xưa. Đứng dưới tán cây thị cổ, nhiều người cảm nhận được sự bình yên, thư thái rất riêng của vùng quê trung du.
Giữa nhịp sống hiện đại, những cây di sản ở Thọ Văn vẫn âm thầm hiện diện, kết nối quá khứ với hiện tại. Việc gìn giữ chúng không chỉ là bảo vệ cảnh quan, môi trường mà còn là gìn giữ ký ức làng quê, những giá trị mà cha ông đã dày công vun đắp. Bởi lẽ, với người dân nơi đây, cây di sản là lịch sử, là văn hóa và là một phần linh hồn của quê hương.
