Tiêu chuẩn và nhiệm vụ của Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố mới theo quy định
Tiêu chuẩn, nhiệm vụ và quyền hạn của Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố được quy định tại Nghị định số 185/2026/NĐ-CP ngày 26/5/2026 của Chính phủ.
Theo Nghị định số 185/2026/NĐ-CP, Chính phủ đã quy định cụ thể về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố cũng như chế độ, chính sách đối với những người hoạt động không chuyên trách tại các địa bàn này.
Để đảm nhận vị trí Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố, cá nhân cần đáp ứng các tiêu chuẩn cơ bản sau:
- Là công dân Việt Nam, cư trú thường xuyên tại địa bàn xã, phường, đặc khu.
- Độ tuổi từ 21 trở lên, ưu tiên người trong độ tuổi lao động.
- Có đủ sức khỏe để hoàn thành nhiệm vụ được giao.
- Có phẩm chất đạo đức tốt, gương mẫu, uy tín trong cộng đồng và được Nhân dân tín nhiệm.
- Bản thân và gia đình chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Đối với Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố sau khi thực hiện sắp xếp, sáp nhập, yêu cầu đặt ra cao hơn về năng lực. Cụ thể, người đảm nhiệm cần có kiến thức văn hóa, kinh nghiệm thực tiễn và phương pháp vận động quần chúng hiệu quả để triển khai các công việc tự quản và nhiệm vụ do chính quyền địa phương giao phó.
Nhà nước khuyến khích lựa chọn những người có trình độ chuyên môn phù hợp, có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, lập kế hoạch, tổng hợp báo cáo và thống kê. Đặc biệt, người được chọn không được trong thời gian bị kỷ luật, truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc đang chấp hành bản án của Tòa án.
Nhiệm vụ và quyền hạn chính
Trưởng thôn và Tổ trưởng tổ dân phố có vai trò quan trọng trong việc chủ trì các hội nghị định kỳ, tổ chức để cộng đồng dân cư bàn bạc và quyết định các nội dung thuộc phạm vi dân chủ ở cơ sở. Họ có trách nhiệm theo dõi, báo cáo kết quả thực hiện các quyết định của cộng đồng cho Ủy ban nhân dân cấp xã.
Ngoài ra, họ còn thực hiện các công việc:
- Phối hợp với Ban Công tác Mặt trận, các tổ chức chính trị – xã hội và lực lượng an ninh cơ sở để đảm bảo trật tự, an toàn xã hội.
- Đại diện cho thôn, tổ dân phố trong các quan hệ pháp luật; ký hợp đồng xây dựng các công trình do dân đóng góp.
- Tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện chủ trương, chính sách, pháp luật, hương ước và các phong trào tại địa phương.
- Tập hợp, phản ánh kiến nghị, nguyện vọng chính đáng của Nhân dân đến chính quyền cấp xã.
- Được mời tham gia các cuộc họp của chính quyền địa phương liên quan trực tiếp đến cộng đồng dân cư.
Về công tác nhân sự, căn cứ theo quy định của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Trưởng thôn và Tổ trưởng tổ dân phố sẽ lựa chọn người tham gia hoạt động tại thôn, tổ dân phố sau khi thống nhất với Bí thư Chi bộ và Trưởng ban Công tác Mặt trận. Ủy ban nhân dân cấp xã có thẩm quyền quyết định công nhận, cho thôi việc và phân công nhiệm vụ cụ thể cho các cá nhân này.
