Khám phá vẻ đẹp và lịch sử hai dòng sông Vàm Cỏ tại Long An
Sông Vàm Cỏ Đông và Vàm Cỏ Tây có tổng chiều dài trên lãnh thổ Việt Nam hơn 450km. Trước đây, hai dòng sông này chảy qua địa phận hai tỉnh Long An và Tây Ninh, tuy nhiên hiện nay, sau quá trình thay đổi địa giới hành chính, lưu vực chính của hai dòng sông này chủ yếu nằm trên địa bàn tỉnh Long An. Tại huyện Tân Trụ, hai dòng sông hòa làm một, tạo thành sông Vàm Cỏ – nguồn nước quan trọng không chỉ nuôi dưỡng ruộng vườn, phục vụ sinh hoạt mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa bản địa lâu đời.
Hơi thở sông nước Nam Bộ
Từ ngã ba sông Vàm Cỏ (huyện Tân Trụ), dòng sông mẹ xuôi ra biển qua cửa Soài Rạp. Sông Vàm Cỏ Đông bắt đầu từ vùng trũng thấp ở Campuchia, vào Việt Nam qua xã Biên Giới, huyện Châu Thành (Tây Ninh), với chiều dài hơn 220 km, chảy qua Gò Dầu, Trảng Bàng, rồi về Long An qua các huyện Đức Hòa, Bến Lức, Cần Đước. Trong khi đó, sông Vàm Cỏ Tây dài 235 km, bắt nguồn từ phân lưu sông Mekong qua tỉnh Prey Veng (Campuchia), vào Việt Nam qua rạch Long Khốt, huyện Vĩnh Hưng, với lòng sông rộng dần từ 120 m đến 330 m.
Văn hóa bên hai dòng sông thấm đẫm hồn Nam Bộ. Tại Ấp 3, xã Tân Bình, huyện Tân Trụ, nghề đan chiếu truyền thống vẫn được duy trì. Cây lát trồng ven sông cho thu hoạch ba tháng/lần, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân địa phương dù công việc đòi hỏi sự cần cù và phụ thuộc nhiều vào thời tiết.
Dấu ấn lịch sử hào hùng
Bên hai dòng Vàm Cỏ, lịch sử đã ghi dấu những trang sử hào hùng. Ngay tại điểm hợp lưu có Miếu Ông Bần Quỳ, được xây dựng từ năm 1705, là một trong những ngôi miếu cổ nhất Nam Bộ. Miếu thờ ông Mai Công Hương, người đã hy sinh thân mình khi hỗ trợ danh tướng Nguyễn Cửu Vân dẹp loạn. Xa hơn về phía Vàm Cỏ Đông, chiến công của anh hùng Nguyễn Trung Trực trong trận Nhựt Tảo năm 1861 vẫn luôn được người dân nhắc nhớ. Đền thờ ông tại Nhựt Tảo hiện là di tích quốc gia, thu hút đông đảo du khách vào ngày 12 tháng 9 âm lịch hàng năm.
Phát triển du lịch từ dòng chảy di sản
Để làm chủ nguồn nước, tỉnh Long An đã xây dựng nhiều công trình thủy lợi quan trọng, tiêu biểu là âu tàu Rạch Chanh (thành phố Tân An). Công trình này giúp ngăn mặn, giữ ngọt, bảo vệ khoảng 10.000 ha lúa đông xuân và hàng chục nghìn héc-ta nông sản cho khu vực.
Tận dụng lợi thế tự nhiên, Long An đang đẩy mạnh phát triển du lịch đường sông, kết nối các di tích như Miếu Ông Bần Quỳ, Đền thờ Nguyễn Trung Trực và các làng nghề truyền thống. Các tour du lịch không chỉ quảng bá di sản mà còn giúp người dân tăng thu nhập, đồng thời bảo tồn không gian văn hóa đặc trưng của vùng đất Nam Bộ.
Hoàng hôn trên sông Vàm Cỏ Đông. Ảnh: LHC.
