Tổng Bí thư Tô Lâm trình bày Báo cáo về các văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Sáng 20/1, tại phiên khai mạc trọng thể Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, Tổng Bí thư Tô Lâm đã trình bày Báo cáo tóm tắt về các văn kiện trình Đại hội. Dưới đây là nội dung chính của báo cáo:

Kính thưa Đoàn Chủ tịch, các vị khách quý và toàn thể đại biểu,

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, đánh dấu bước ngoặt mới trong tiến trình phát triển đất nước. Đây là đại hội biểu trưng cho ý chí tự chủ, tinh thần tự lực, tự cường và niềm tin sắt son vào con đường mà Đảng, Bác Hồ và Nhân dân đã lựa chọn.

Đại hội diễn ra vào thời điểm lịch sử then chốt, khi toàn Đảng, toàn quân, toàn dân đồng lòng hướng tới hai cột mốc chiến lược: Kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng (1930-2030) và 100 năm thành lập nước (1945-2045). Bối cảnh này đòi hỏi chúng ta phải nhìn thẳng sự thật, đổi mới tư duy, hoàn thiện thể chế và hành động quyết liệt để xây dựng nước Việt Nam hòa bình, thịnh vượng và vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Hệ thống văn kiện trình Đại hội gồm: Dự thảo Báo cáo chính trị; Báo cáo tổng kết lý luận – thực tiễn 40 năm đổi mới; Báo cáo tổng kết 15 năm thi hành Điều lệ Đảng (2011-2025) và Báo cáo kiểm điểm của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIII. Điểm mới là Báo cáo chính trị đã tích hợp đồng bộ 3 báo cáo thành một chỉnh thể thống nhất, ngắn gọn và dễ triển khai. Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết cũng được đổi mới mang tính đột phá, chỉ rõ chủ thể, nguồn lực, lộ trình và đích đến. Bên cạnh đó, Bộ Chính trị đề xuất chủ trương tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo và định hướng cho 100 năm tiếp theo (2030-2130).

Quá trình chuẩn bị văn kiện được thực hiện công phu, khoa học, cầu thị, phát huy rộng rãi dân chủ. Chỉ trong 01 tháng, đã có gần 5 triệu lượt ý kiến đóng góp từ cán bộ, đảng viên và Nhân dân với hơn 14 triệu lượt ý kiến gửi về, tạo nên một Báo cáo chính trị kết tinh trí tuệ của toàn dân, thực sự là “cẩm nang hành động” của Đảng.

I. Dấu ấn nhiệm kỳ Đại hội XIII: Bản lĩnh và Kiên định

Nhiệm kỳ qua diễn ra trong bối cảnh vô cùng khó khăn với thiên tai, dịch bệnh và biến động địa chính trị toàn cầu. Tuy nhiên, với tinh thần “lửa thử vàng”, Đảng ta đã lãnh đạo đất nước vượt qua thách thức, giữ vững ổn định vĩ mô và duy trì đà tăng trưởng.

Công tác tinh gọn bộ máy, đấu tranh phòng chống tham nhũng, tiêu cực được thực hiện quyết liệt, củng cố niềm tin trong Nhân dân. Độc lập, chủ quyền và môi trường hòa bình được giữ vững; vị thế quốc tế của Việt Nam ngày càng nâng cao. Thành quả này là sự kết tinh của 96 năm dưới sự lãnh đạo của Đảng và 40 năm đổi mới.

Tuy nhiên, chúng ta không được chủ quan, tự mãn. Cần thẳng thắn nhìn nhận các điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, nhân lực để tháo gỡ, khơi thông nguồn lực phát triển.

Qua 40 năm đổi mới, Đảng ta rút ra 5 bài học kinh nghiệm: (1) Kiên định chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền CNXH; (2) Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng và xây dựng hệ thống chính trị trong sạch; (3) Quán triệt sâu sắc quan điểm “Dân là gốc”; (4) Bám sát thực tiễn, phản ứng chính sách linh hoạt; (5) Không ngừng đổi mới tư duy chiến lược.

II. Tinh thần cốt lõi trong xây dựng văn kiện

Văn kiện Đại hội XIV được xây dựng dựa trên: Sự trung thành tuyệt đối với Cương lĩnh Đảng; bám sát thực tiễn và tôn trọng quy luật khách quan; đổi mới tư duy phát triển với khoa học công nghệ là động lực trung tâm; chú trọng khâu tổ chức thực hiện với các chỉ số đo lường cụ thể; và đề cao tinh thần nêu gương, kỷ cương, liêm chính.

III. Mục tiêu phát triển 2026-2030 và Tầm nhìn 2045

Phương châm của Đại hội là: “Đoàn kết – Dân chủ – Kỷ cương – Đột phá – Phát triển”.

• Mục tiêu tổng quát: Đến năm 2030 là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
• Chỉ tiêu cụ thể: Phấn đấu tốc độ tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 2026-2030 đạt từ 10%/năm trở lên; GDP bình quân đầu người đến năm 2030 đạt khoảng 8.500 USD/năm.

Để đạt được mục tiêu này, Đảng xác định 5 quan điểm chỉ đạo lớn, trong đó nhấn mạnh việc khơi dậy khát vọng phát triển, hoàn thiện thể chế, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và bảo vệ vững chắc Tổ quốc từ sớm, từ xa.

IV. 8 Nội dung trọng tâm triển khai quyết sách chiến lược

1. Hoàn thiện thể chế: Coi thể chế là đột phá của đột phá. Xóa bỏ cơ chế “xin-cho”, đẩy mạnh chuyển đổi số, lấy hiệu quả thực thi làm thước đo.
2. Mô hình tăng trưởng mới: Chuyển dịch sang kinh tế tri thức, kinh tế số, kinh tế xanh và tuần hoàn. Kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo, kinh tế tư nhân là động lực quan trọng.
3. Khoa học công nghệ & Đổi mới sáng tạo: Là động lực trung tâm. Tập trung phát triển hạ tầng số, dữ liệu số và hệ sinh thái khởi nghiệp.
4. Văn hóa và Con người: Là nền tảng tinh thần và sức mạnh nội sinh. Phát triển hệ giá trị quốc gia, bảo đảm an sinh xã hội bao trùm.
5. Quốc phòng, An ninh, Đối ngoại: Giữ vững hòa bình để phát triển. Kết hợp chặt chẽ giữa đối ngoại với quốc phòng, an ninh và kinh tế.
6. Xây dựng Đảng: Công tác cán bộ là “then chốt của then chốt”. Thực hiện nghiêm cơ chế “có vào, có ra, có lên, có xuống”, kiên quyết loại bỏ tham nhũng, tiêu cực.
7. Xã hội lành mạnh: Thượng tôn pháp luật, xây dựng xã hội an toàn, văn minh, không tội phạm và tệ nạn.
8. Đại đoàn kết toàn dân tộc: Là nền tảng sức mạnh vô địch của quốc gia để vượt qua mọi thử thách.

V. 3 Đột phá chiến lược

Bước vào nhiệm kỳ mới, 3 đột phá chiến lược cần được thực hiện quyết liệt và nhanh chóng hơn:

1. Thể chế và thực thi: Hoàn thiện pháp luật, phân cấp phân quyền mạnh mẽ.
2. Nguồn nhân lực: Trọng tâm là nhân lực chất lượng cao gắn với đổi mới sáng tạo.
3. Hệ thống kết cấu hạ tầng: Ưu tiên hạ tầng giao thông, năng lượng, số và ứng phó biến đổi khí hậu.

VI. “Dân là gốc” – Thước đo cao nhất

Mọi quyết sách phải lấy người dân làm trung tâm, chủ thể và mục tiêu. Niềm tin của Nhân dân phải được củng cố bằng hành động thực tế, bằng hiệu quả công việc và sự liêm chính của cán bộ. Phải xây dựng thế trận lòng dân vững chắc để vượt qua mọi khó khăn.

VII. Tổ chức thực hiện: Nói ít – Làm nhiều – Làm đến cùng

Khắc phục tình trạng “nghị quyết hay nhưng thực hiện yếu”, nhiệm kỳ tới tập trung vào hành động thực chất: Cụ thể hóa văn kiện thành kế hoạch có người chịu trách nhiệm rõ ràng; thiết lập cơ chế giám sát chặt chẽ; sử dụng nguồn lực tiết kiệm, chống lãng phí; thực hiện văn hóa công vụ chuyên nghiệp; và làm tốt công tác truyền thông tạo đồng thuận.

Kính thưa Đại hội,

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV là đại hội của niềm tin, khát vọng và hành động. Trước mốc son 2030, chúng ta đang đứng trước vận hội lớn để hiện thực hóa ước nguyện của Bác Hồ về một Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh.

Với hành trang là truyền thống vẻ vang, sức mạnh đại đoàn kết và những quyết sách đột phá, chúng ta có cơ sở vững chắc để tin tưởng rằng: Đất nước sẽ tiến mạnh, tiến vững chắc trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Hãy biến khát vọng thành hiện thực, để mỗi ngày trôi qua đều mang lại kết quả thực chất cho Nhân dân thụ hưởng.

Chúc Đại hội thành công tốt đẹp!