Dấu ấn của Chi cục Chăn nuôi và Thú y Thành phố Hồ Chí Minh trong chặng đường phát triển mới

26/02/2026 Bình Yên

Giới thiệu: Kể từ ngày 01/7/2025, sau khi sáp nhập 3 địa phương để hình thành đơn vị hành chính mới, Thành phố Hồ Chí Minh chính thức bước vào kỷ nguyên phát triển với quy mô dân số lớn nhất cả nước. Đứng trước mục tiêu (Nghị quyết Đại hội Đảng bộ lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030) đưa Thành phố trở thành đô thị văn minh, hiện đại và trung tâm đổi mới sáng tạo, hội nhập vào năm 2030, vai trò của cơ quan quản lý chuyên ngành càng trở nên cấp thiết. Trong bối cảnh đó, việc bảo vệ an toàn dịch bệnh và xây dựng nền nông nghiệp bền vững đang đặt trọng trách rất lớn lên vai Chi cục Chăn nuôi và Thú y Thành phố Hồ Chí Minh.

Bức tranh quy mô chăn nuôi tại đô thị đông dân nhất nước

Trong cơ cấu nông nghiệp, chăn nuôi đóng vai trò bệ đỡ trọng yếu, cung cấp nguồn thực phẩm thiết yếu (thịt, trứng, sữa…) cho người dân. Nhìn vào số liệu hiện tại, Thành phố đang duy trì tổng đàn vật nuôi lên tới khoảng 21 triệu con. Cụ thể:

Đàn gia cầm: Đạt trên 18 triệu con.
Đàn heo: Đạt trên 1,25 triệu con.
Đàn trâu bò: Vượt mức 100 nghìn con.

Về cấu trúc quy mô, mô hình chăn nuôi trang trại (bao gồm gần 03 nghìn trang trại nhỏ, vừa và lớn) đang làm chủ thị phần khi chiếm trên 83% tổng đàn (tương đương 16,6 triệu con). Mặc dù vậy, mô hình chăn nuôi nông hộ vẫn tồn tại song song với số lượng cơ sở lên tới con số 42 nghìn.

Thách thức trong kiểm soát an toàn dịch bệnh

Nghịch lý của cơ cấu chăn nuôi nằm ở chỗ: Dù tỷ trọng đóng góp vào tổng đàn rất nhỏ, nhưng số lượng cơ sở chăn nuôi nông hộ lại cao gấp hơn 10 lần so với mô hình trang trại. Đây là một rủi ro tiềm ẩn, dễ dàng làm phát sinh và lây lan mầm bệnh trên diện rộng.

Hơn thế nữa, sản lượng chăn nuôi nội tại mới chỉ đáp ứng được khoảng 55 – 60% nhu cầu tiêu thụ thịt heo và 30 – 35% nhu cầu gia cầm của người dân. Phần thiếu hụt khổng lồ buộc Thành phố phải nhập động vật và sản phẩm động vật từ các tỉnh, thành khác. Nếu khâu kiểm dịch trong quá trình vận chuyển bị nới lỏng, nguy cơ mất an toàn thực phẩm và phát tán mầm bệnh là rất cao.

Hoàn thiện khung pháp lý và định hướng quản lý giai đoạn 2026 – 2030

Để hiện thực hóa mục tiêu chăn nuôi an toàn sinh học, không gây ô nhiễm môi trường và kiểm soát chặt chẽ nguồn thực phẩm nhập tỉnh, HĐND và UBND Thành phố đã ban hành hàng loạt quyết sách quan trọng để các cấp, các ngành phối hợp thực hiện:

Nghị quyết số 64/2025/NQ-HĐND (10/12/2025): Hỗ trợ kinh phí tiêm vắc xin cho gia súc, gia cầm và chó, mèo.
Quyết định số 2148/QĐ-UBND (15/10/2025): Phát triển nông nghiệp tuần hoàn lĩnh vực chăn nuôi.
Quyết định số 2640/QĐ-UBND (10/11/2025): Chương trình giám sát, xây dựng vùng/cơ sở an toàn dịch bệnh.
Quyết định số 2639/QĐ-UBND (11/11/2025): Quan trắc, cảnh báo và giám sát môi trường ngành Nông nghiệp và Môi trường.
Quyết định số 2877/QĐ-UBND (24/11/2025): Chương trình phòng, chống bệnh Dại.
Quyết định số 2915/QĐ-UBND (28/11/2025): Kế hoạch phòng, chống bệnh Viêm da nổi cục trên trâu, bò.
Quyết định số 826/QĐ-UBND (05/02/2026): Tăng cường năng lực cơ quan quản lý chuyên ngành thú y.
Quyết định số 827/QĐ-UBND (05/02/2026): Giám sát chất lượng nông sản chăn nuôi, thú y.

Trong lộ trình của năm 2026, Chi cục tiếp tục tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Môi trường trình cấp có thẩm quyền ban hành các nghị quyết/quyết định quy định cụ thể về: Khu vực cấm chăn nuôi, vùng nuôi chim yến, mật độ chăn nuôi đến năm 2030 và mạng lưới cơ sở giết mổ.

Kết luận: Việc thiết lập và thực thi một khung pháp lý vững chắc ngay từ những năm đầu của giai đoạn 2026 – 2030 là bệ phóng quan trọng để ngành hoàn thành các chỉ tiêu chiến lược. Với sự nỗ lực từ Phòng Quản lý dịch bệnh, sự đóng góp của Chi cục Chăn nuôi và Thú y Thành phố Hồ Chí Minh đang và sẽ là động lực để kiến tạo một siêu đô thị an toàn, đáng sống và hội nhập.