Nông nghiệp tuần hoàn: Không bỏ đi thứ gì, biến “rác” thành tiền ngay trên bờ ruộng

Trước đây, làm ruộng xong thì đốt rơm, nuôi heo xong thì xả thải ra kênh rạch. Cách làm đó vừa lãng phí, vừa ô nhiễm. Nhưng nay, tại An Giang, câu chuyện đã khác hẳn. Bà con nông dân ở đây đã chứng minh nông nghiệp tuần hoàn không phải là khẩu hiệu suông trên tivi, mà là cách thiết thực nhất để giảm chi phí đầu vào và tăng tiền lãi bỏ túi.

1. Rơm rạ: Đừng đốt “tiền” thành khói

Ở An Giang, những cánh đồng lúa sau thu hoạch giờ đây không còn cảnh khói đốt đồng mù mịt. Bà con đã biết quý cọng rơm như vàng.

• Làm nấm: Rơm được thu gom để trồng nấm rơm. Đây là nguồn thu nhập thứ 2, giúp bà con có thêm đồng ra đồng vào trong lúc nông nhàn.
• Làm phân bón: Sau khi trồng nấm, bã rơm mục nát được ủ với men vi sinh ngay tại ruộng để thành phân hữu cơ. Loại phân này bón lại cho lúa cực tốt, giúp đất tơi xốp, lúa cứng cây, ít sâu bệnh.

Cái lợi: Bà con đỡ tốn tiền mua phân hóa học (NPK), mà ruộng lúa lại bền đất, không bị chai cứng.

2. Chất thải chăn nuôi: “Vàng đen” của nhà nông

Với các hộ chăn nuôi heo, bò, gà… nỗi lo lớn nhất là mùi hôi thối và ô nhiễm. Nhưng với mô hình tuần hoàn, chất thải lại trở thành tài nguyên.

• Hầm khí sinh học (Biogas): Phân chuồng được đưa vào hầm ủ. Khí gas sinh ra dùng để đun nấu thoải mái, không tốn tiền mua gas bình, lại thắp sáng được cả trang trại.
• Nuôi trùn quế: Phân bò, phân heo là thức ăn khoái khẩu cho trùn quế. Trùn quế lại là thức ăn giàu đạm cho gà, vịt, cá.
• Phân bón sạch: Nước thải và bã sau ủ là loại phân hữu cơ tuyệt vời để tưới cây ăn trái, rau màu.

Tại An Giang, nhiều hộ chăn nuôi áp dụng cách này vừa sạch nhà, mát cửa, vừa tiết kiệm được cả triệu tiền điện, tiền chất đốt mỗi tháng.

3. Mô hình Vườn – Ao – Chuồng (VAC) kiểu mới

Ngày xưa ông bà ta đã làm VAC, nhưng nay bà con An Giang làm bài bản hơn, khép kín hơn.

• Phụ phẩm trồng trọt (rau già, thân chuối) băm ra làm thức ăn cho heo, gà, cá.
• Nước ao sau khi xử lý được bơm lên tưới mát cho vườn cây.
• Phân chuồng ủ hoai mục lại bón ngược cho vườn cây.

Mọi thứ cứ xoay vòng như thế, không tốn tiền mua bên ngoài, không xả rác ra môi trường. Hợp tác xã và cán bộ khuyến nông tại An Giang đang cầm tay chỉ việc, giúp bà con thiết kế quy trình này sao cho khoa học và hiệu quả nhất.

4. Lợi ích kép: Túi tiền đầy, sức khỏe tốt

Thực tế chứng minh, những hộ làm theo hướng nông nghiệp tuần hoàn luôn có chi phí sản xuất thấp hơn hẳn so với cách làm truyền thống. Khi giá vật tư nông nghiệp biến động, họ vẫn ung dung vì tự chủ được phân bón và một phần thức ăn.

Hơn nữa, sản phẩm làm ra là nông sản sạch, an toàn (do ít dùng thuốc, phân hóa học) nên rất dễ bán, được thị trường ưa chuộng với giá cao.

Lời kết

Nông nghiệp tuần hoàn chính là con đường làm giàu bền vững nhất cho bà con nông dân. Bắt đầu từ những việc nhỏ như ủ phân, tận dụng rơm rạ, bà con đã có thể tiết kiệm chi phí và bảo vệ môi trường sống cho chính gia đình mình.

Mong rằng mô hình hay ở An Giang sẽ được bà con khắp nơi học hỏi và nhân rộng!