Bệnh thối móng ở trâu bò: Nguyên nhân và phác đồ điều trị dứt điểm

19/01/2026 Bình Yên

Môi trường chuồng trại ẩm ướt, vệ sinh kém là nguyên nhân hàng đầu khiến trâu bò mắc bệnh hà móng, thối móng. Nếu không xử lý kịp thời, bệnh có thể gây nhiễm trùng, hoại tử xương khiến vật nuôi nằm liệt và tử vong.

1. Nguyên nhân gây bệnh

Bệnh thường xuất hiện ở gia súc nuôi nhốt, đặc biệt là bò sữa cao sản nhập nội chưa thích nghi khí hậu, do các yếu tố:

Vệ sinh kém: Chuồng trại đọng nước, tích tụ phân và nước tiểu tạo điều kiện cho vi khuẩn yếm khí tấn công.
Thiếu vận động: Khiến máu ở chân kém lưu thông, gây ứ huyết.
Không cắt tỉa móng: Móng phát triển dị dạng, lồi lõm dễ bị tổn thương và nhiễm khuẩn.

2. Triệu chứng nhận biết

Bệnh thường xảy ra ở hai chân sau với các biểu hiện điển hình:

Dáng đi: Bò đi lại chậm chạp, chân run rẩy (con vật càng nặng càng run nhiều), đứng lên nằm xuống khó khăn. Nặng thì nằm liệt, dễ dẫn đến chướng hơi dạ cỏ.
Tại đáy móng (Bệnh Hà móng): Xuất hiện các vết lõm tròn hoặc bầu dục (như vết hà ở khoai lang). Cạo lớp sừng thấy bên trong màu đen như than bùn, nát và có mùi thối khắm đặc trưng. Chọc sâu con vật rất đau.
Tại phần mềm (Thối kẽ móng): Kẽ móng loét sâu, có dịch viêm mủn đen. Nhiễm trùng có thể ăn vào dây chằng hoặc khớp xương khiến bò què nặng.

3. Phác đồ điều trị hiệu quả

Để cứu vãn đàn gia súc, bà con cần thực hiện các bước xử lý sau:

Bước 1: Vệ sinh phẫu thuật

Dùng dao chuyên dụng nạo sạch hết phần tổ chức sừng bị hoại tử, thối nát.
Cắt gọt đáy móng thật bằng phẳng, loại bỏ các vết lồi lõm.

Bước 2: Dùng thuốc

Bôi Cồn I-ốt (Iodine) 5% trực tiếp lên vết thương.
Nếu vết loét sâu: Rắc bột kháng sinh Oxytetracycline hoặc bôi mỡ Penicillin vào trong, bên ngoài bôi Ichthyol để sát khuẩn và kích thích mọc tổ chức hạt.
Lưu ý: Trường hợp hoại tử ăn sâu vào xương/khớp ngón chân, cần mời thú y can thiệp phẫu thuật cắt bỏ ngón chân để tránh nhiễm trùng máu.

Bước 3: Chăm sóc hậu phẫu