El Nino rục rịch trở lại: Cảnh báo thời tiết Việt Nam diễn biến khốc liệt cuối năm 2026
Hiện tượng thời tiết cực đoan El Nino đang được các chuyên gia khí tượng dự báo sẽ quay trở lại vào cuối năm 2026. Sự chuyển pha nhanh chóng này kết hợp cùng nền nhiệt toàn cầu tăng cao sẽ đẩy thời tiết Việt Nam vào một giai đoạn đầy biến động, đòi hỏi sự chủ động ứng phó từ sớm.
Nắng nóng cực đoan “đổ bộ” diện rộng và kéo dài
Đầu tháng 3/2026, Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) đã đưa ra cảnh báo về khả năng El Nino sẽ tái xuất vào cuối năm nay. Điều này diễn ra trong bối cảnh nền nhiệt toàn cầu vẫn đang duy trì ở mức kỷ lục do biến đổi khí hậu, khiến năm 2026 tiếp tục lọt top những năm nóng nhất lịch sử quan trắc.
Theo ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết (Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia), hiện trạng La Nina đang suy yếu dần. Dự kiến từ tháng 3 đến tháng 5, thời tiết sẽ chuyển sang pha trung tính, trước khi nghiêng hẳn về pha nóng từ tháng 6 đến tháng 8. Quá trình chuyển pha này sẽ tạo ra tính bất định cực cao cho thời tiết toàn cầu.
Tác động trực tiếp đến Việt Nam: Sự suy yếu của gió tín phong trên Thái Bình Dương do ENSO nghiêng về pha nóng sẽ làm thay đổi đối lưu, dẫn đến hậu quả rõ rệt nhất là nắng nóng:
- Nắng nóng năm 2026 sẽ đến sớm hơn, kéo dài hơn và gay gắt hơn so với năm 2025.
- Khu vực Đông Nam Bộ đang chịu ảnh hưởng diện rộng, Tây Bắc Bộ có nắng cục bộ.
- Sang tháng 4, “chảo lửa” sẽ mở rộng ra Tây Nguyên, Tây Nam Bộ và khu vực Thanh Hóa – Thừa Thiên Huế.
- Đỉnh điểm nắng nóng bao trùm Bắc Bộ và Trung Bộ sẽ rơi vào các tháng 6, 7 và 8.
Thiên tai dị thường: Mưa bão phức tạp, nguy cơ lũ quét dâng cao
Không chỉ đối mặt với cái nóng gay gắt, thời tiết cực đoan trong năm 2026 còn thể hiện qua diễn biến mưa bão vô cùng khó lường. Lượng mưa ở khu vực phía Nam vào cuối năm nay được dự báo có thể thấp hơn trung bình nhiều năm.
- Bão và Áp thấp nhiệt đới: Dù số lượng cơn bão từ tháng 8-12/2026 có thể ít hơn trung bình nhiều năm, nhưng người dân tuyệt đối không được chủ quan. Nền nhiệt mặt nước biển tăng cao kết hợp pha nóng sẽ “tiếp nhiên liệu” tạo ra những cơn bão có cường độ cực mạnh, di chuyển nhanh và quỹ đạo phức tạp, nhắm chủ yếu vào khu vực Trung Bộ và phía Nam (đặc biệt trong 4 tháng cuối năm).
- Mưa cực đoan: Dù số đợt mưa diện rộng có thể giảm, nhưng cường suất mưa lớn cục bộ trong thời gian ngắn lại gia tăng đáng kể. Các đợt mưa lớn sẽ quét từ Bắc Bộ (tháng 6) dần xuống Nam Bộ và kết thúc ở Trung Bộ (tháng 11), kéo theo nguy cơ sạt lở đất và lũ quét ở mức báo động đỏ tại vùng núi Bắc Bộ và Trung Bộ.
- Hiện tượng nguy hiểm chuyển mùa: Các hiện tượng dông, lốc, sét, mưa đá được cảnh báo sẽ xuất hiện với tần suất dày đặc và sức tàn phá mạnh hơn trong các tháng giao mùa (tháng 3-5 và 9-10).
Lời cảnh báo cho năm 2027 Theo TS. Nguyễn Đính (Viện Công nghệ Môi trường, Giảm nhẹ thiên tai và BĐKH), nếu El Nino phát triển mạnh vào nửa cuối 2026, hiện tượng “độ trễ khí quyển” sẽ khiến nhiệt độ toàn cầu tăng thêm 0,1-0,2°C. Điều này đồng nghĩa với việc năm 2027 có nguy cơ sẽ kích hoạt một chuỗi thảm họa khí hậu tàn khốc bao gồm nắng nóng kỷ lục, hạn hán và cháy rừng quy mô lớn.
